DOLAR
32,5027
EURO
35,0322
ALTIN
2.436,47
BIST
10.471,32
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Açık
31°C
İstanbul
31°C
Açık
Perşembe Açık
30°C
Cuma Açık
28°C
Cumartesi Az Bulutlu
29°C
Pazar Az Bulutlu
29°C

KIRSALDA YAŞAM PRATİKLERİ

4 Eylül 2023 22:31
0
A+
A-

Elli altmış yıl önce Şahinkaya bölgesindeki Yörük damlarında yaşayan aileler, inek koyun ya da keçi gibi sağmal hayvanlar beslerler, mevsimine göre bu hayvanları sağınırlardı. Hemen her ailede az çok “Ağartı” yani günümüzdeki deyimiyle süt ve süt ürünleri bulunurdu. Evlerde elektrik ve dolayısıyla buzdolabı olmadığı için, özellikle yaz aylarında bu yiyecekler çok çabuk bozulurlardı. Mesela ben çocukluğumda yoğurdu oluştan ekşi bir yiyecek zannederdim. Meğer doğal yoğurt ekşi değil ekşiyen bir yiyecekmiş.

Ağartı için hayvan besleyen, ekmek ve yem yapmak için tahıl eken bu aileler, para kazanmak için de tütün ekerlerdi. Trilye tipi yağlık zeytinin henüz bölgemize gelmediği zamanlardı. Bahar aylarındaki yeşil sebze ihtiyaçları için de tütün fideliklerinin kenarlarına taze soğan, kabak ve marul tohumları serpiştirirlerdi.

Hemen her tütün tarlasının ortasında bir palamut ağacı bulunurdu. Palamut ağacının gölgesinde yenen öğle yemeğinde, bu tazecik marullardan hazırlanmış yeşil salata da olurdu. Yeşil salatanın soğanı, yağı, tuzu olur ama ekşisi olmazdı. Evlerimizde bırakın limonu çoğu zaman limon tuzu bile bulunmazdı. İşte burada devreye pratik Yörük zekâsı girerdi. Bir kâse ekşi yoğurt hem marul salatasını ekşiler, hem de “Ekşi Yoğurtlu Kıvırcık Marul Salatası” adlı özgün bir salata türünü ortaya çıkarırdı.

Tarlaya götürülecek yiyecekleri hazırlayan evin annesi, her seferinde heybenin gözüne bir kese içerisinde yarım kilo kadar toz şeker koyardı. Eğer işçiler ikindi saatlerinde acıkır da bir şeyler yemek isterlerse, bu tozşeker bir kâsede suda eritilerek şerbet hazırlanır, içerisine köy ekmeği doğranarak çalakaşık afiyetle yenirdi.

Ayrıca karakaçanın veya sıpalı boz eşeğin semerindeki heybenin gözüne fazladan birkaç tane kaşık konulurdu. Bu fazla kaşıklar yemek saatlerinde gelmesi olası tanrı misafirleri içindi. Genellikle de, ya yoldan geçen birileri ya da özel olarak tarlaya gelenler olur sofraya iştirak ederek bu kaşıkları kullanırlardı. Heybeye fazladan kaşık koymayı unutan anneler mahcup olurlar, kendi kaşıklarını misafirlere verirlerdi. Eğer hala kaşık yetersiz geliyorsa, yan yana oturan iki kişi bir kaşığı ortaklaşa kullanırdı.

O yıllarda insanların titiz ve seçici olmak gibi bir şansları yoktu. Hemen her şeyi kolayca beğenirlerdi. Çünkü her şey ya çok sınırlı ya da zor elde edilirdi. Mesela yemek sırasında ayran çanağının içerisine sinek ya da karınca kaçarsa bir kaşığın ucuyla dışarı atılır, yemek kaldığı yerden devam ederdi. Isırarak meyve yiyen birisine, yediği meyvede kurt olduğu söylense, şöyle hafifçe şişinerek “Kurt ben kadar oluncaya kadar, ben dağ kadar olurum” der ve kaldığı yerden meyvesini yemeye devam ederdi.

Yoklukların olmadığı, mutluluk ve huzur dolu güzel bir dünya dilerim. (09.07.2021)

Sevgilerimle…

Necati KüçüK

( Az Efe )

ETİKETLER: , , , ,
Yazarın Diğer Yazıları
1 Temmuz 2023 13:49
20 Şubat 2023 22:18
18 Mayıs 2022 14:47
7 Eylül 2023 20:44
10 Eylül 2022 13:14
30 Nisan 2024 12:27
Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.